JDG mi Sp. z o.o. mu: Türk vatandaşı hangisini kurabilir

Polonya'da şirket kurmak isteyen Türk vatandaşlarından ilk görüşmede en sık duyduğumuz soru "hangi yapı" değil, "en ucuzu hangisi". Ucuzu şahıs işletmesidir (JDG); ama çoğu Türk vatandaşı için soru orada bitmez, çünkü JDG'yi kurma hakkı vergiden önce oturum statüsüne bağlıdır. Bu yazı önce "kim kurabilir" sorusunu, sonra iki yapının gerçek farklarını anlatıyor.

Kısa cevap: Şahıs işletmesi (JDG), AB dışı vatandaşlar için yalnızca belirli oturum statüleriyle açıktır: kalıcı oturum, AB uzun süreli mukim, aile birleşimi, Polonyalı eşle evlilik, tam zamanlı öğrenci oturumu, Mavi Kart, Karta Polaka ve birkaç koruma statüsü. Türkiye'den yeni gelen ve bu statülerden birine sahip olmayan biri için yol limited şirkettir (Sp. z o.o.); o herkese açıktır. Sp. z o.o. daha pahalı ve daha ağır muhasebelidir, ama sorumluluğu sınırlar ve oturum başvurusuna zemin olabilir.

Önce hak, sonra tercih: kim JDG kurabilir

Polonya'da yabancıların ticari faaliyetini düzenleyen 2018 tarihli kanun üç grup tanımlar. AB ve Avrupa Ekonomik Alanı vatandaşları Polonyalılarla aynı şartlarda her yapıyı kurabilir. İkinci grup, belirli bir oturum statüsüne sahip diğer yabancılardır; onlar da aynı şartlarda, JDG dahil. Üçüncü grup, geri kalan herkestir ve yalnızca sermaye şirketi ya da komandit şirket kurabilir: limited (Sp. z o.o.), basit anonim, anonim, komandit.

JDG'ye kapı açan statüler, resmi girişimci portalı biznes.gov.pl'nin listesiyle: kalıcı oturum izni; AB uzun süreli mukim izni; AB Mavi Kartı ve ona bağlı uzun süreli mobilite; aile birleşimi amaçlı geçici oturum; Polonya vatandaşıyla evli olanlara verilen geçici oturum; tam zamanlı öğrenim amaçlı geçici oturum; bilimsel araştırma amaçlı oturum; halihazırda CEIDG'de kayıtlı bir faaliyeti sürdürmek için verilen "ticari faaliyet" oturumu; mülteci statüsü, ikincil ve geçici koruma, insani ve hoşgörülü kalış; geçerli Karta Polaka. ABD ve İsviçre vatandaşları ikili anlaşmalarla ayrıca serbesttir.

Türkiye bu listede yoktur. Türk vatandaşlarının AB ile ortaklık anlaşmasından gelen özel hakları esasen ücretli çalışma alanındadır; şahıs işletmesi için genel bir muafiyet sağlamaz. Bu konuda bireysel dosyada ileri sürülebilecek hukuki argümanlar vardır, ama bunlar avukat işidir ve genel kuralı değiştirmez.

Pratikte bu şu anlama gelir: Türkiye'de yaşayıp Polonya'da iş kurmak isteyen biri JDG kuramaz; Polonya'da eşiyle aile birleşimi oturumu olan, tam zamanlı okuyan ya da kalıcı oturuma geçmiş bir Türk vatandaşı kurabilir. Hangi grupta olduğunuz ilk görüşmenin ilk sorusudur.

Sp. z o.o.: herkese açık, ama kendi kurallarıyla

Limited şirketi statüden bağımsız olarak kurabilirsiniz; Türkiye'deyken, vekâletle ve büyük ölçüde uzaktan da mümkündür. Kanundaki asgari sermaye 5.000 złoti'dir; sermaye üzerinden %0,5 işlem vergisi ödenir. Kuruluş ya noterde ya da S24 adlı elektronik sistemde sözleşme kalıbıyla yapılır; S24 daha ucuz ve hızlıdır, ama sözleşme kalıbın dışına çıkamaz ve elektronik imza gerektirir. Tescilden sonra ilk 90 günün zorunlulukları başlar: CRBR, e-tebligat, NIP-8, KDV kaydı, ZUS.

Sp. z o.o.'da yönetim kurulu üyesi olmak için Polonya'da oturum gerekmez; ama şirketin adına imza atacak kişinin elektronik imzaya (nitelikli imza ya da güvenilir profil) erişimi olmalıdır, yoksa tescil sonrası bildirimler kaçar. Bunu kuruluştan önce çözmek gerekir.

İki yapının gerçek farkları

Sorumluluk. JDG'de işletme sizsiniz: borçlardan kişisel malvarlığınızla, sınırsız sorumlusunuz. Sp. z o.o.'da sorumluluk kural olarak şirketin malvarlığıyla sınırlıdır; yönetim kurulu üyeleri yalnızca belirli ihmallerde (özellikle zamanında iflas başvurusu yapmamak) kişisel sorumlu olur. Türkiye'den ürün getirip Avrupa'ya satacak, tedarikçi ve pazaryeri sözleşmeleri imzalayacak biri için bu fark tek başına belirleyici olabilir.

Vergi. JDG'de kazanç gelir vergisine (PIT) tabidir; birkaç vergilendirme biçimi arasından seçim yapılır. Sp. z o.o.'da şirket kurumlar vergisi (CIT) öder; küçük mükellefler için indirimli oran, diğerleri için standart oran uygulanır. Kâr ortağa dağıtılırken ikinci kez, temettü vergisi olarak vergilenir; buna "çifte vergilendirme" denir ve Sp. z o.o.'nun en çok konuşulan dezavantajıdır. Oranlar ve hangi durumda hangisinin avantajlı olduğu yıla ve cirosuna göre değişir; bunu yeminli mali müşavir partner hesaplar.

ZUS (sosyal güvenlik). JDG sahibi kendi adına prim öder; yeni başlayanlar için indirimli dönemler vardır. Sp. z o.o.'da şirketin kendisi çalışan almadıkça ZUS ödemez; ancak tek ortaklı Sp. z o.o.'nun ortağı, JDG sahibi gibi kendi adına sigortalı sayılır ve tam prim öder, başlangıç indirimi de yoktur. İki ya da daha çok ortaklı şirkette bu yükümlülük yoktur. Yapı seçilirken en çok gözden kaçan kalem budur; sonradan öğrenildiğinde geriye dönük borç çıkarır.

Muhasebe. JDG çoğu durumda basit kayıt tutar; Sp. z o.o. tam defter tutar ve aylık muhasebeci masrafı vardır. Kuruluş maliyeti de farklıdır: JDG kaydı ücretsizdir, Sp. z o.o. için noter ya da S24 ücreti, mahkeme harcı ve işlem vergisi vardır. Bunlar sabit rakamlar değildir; ilk görüşmede yazılı olarak veririz.

Kapatma. JDG bir bildirimle kapanır; Sp. z o.o. tasfiye sürecinden geçer ve bu aylar sürer. Geçici bir proje için Sp. z o.o. kurmadan önce çıkış maliyetini de hesaba katın.

Oturum açısından fark

Oturumu olmayan biri için JDG zaten kapalı olduğundan, soru Sp. z o.o.'nun oturuma nasıl zemin olduğudur. Şirketi kuran ya da payına sahip olan kişi, ortak olarak da yönetim kurulu üyesi olarak da aynı izne başvurur: "ticari faaliyet amaçlı geçici oturum" (Yabancılar Kanunu art. 142). Kanun şirketten ya önceki vergi yılında voyvodalıktaki ortalama aylık brüt ücretin 12 katından az olmayan kazanç ya da en az bir yıldır belirsiz süreli, tam zamanlı en az iki çalışan ister. Yeni kurulmuş şirket bu geçmişi gösteremez; kanun bu durumda koşulları gelecekte sağlayacağını gösteren kaynak ya da faaliyetle (yatırım, teknoloji, istihdam gibi) başvurmaya izin verir ve değerlendirme kurumun takdirindedir. Bu yüzden ilk başvuruda iş planı ve sermaye belgeleri belirleyicidir; bazı kişiler ilk dönemi başka bir dayanakla (iş, aile) geçirmeyi tercih eder. Kararı her zaman kurum verir; biz başvuruyu göç uzmanı partnerle yürütürüz. Ayrıntı Şirket Kur durağında.

Karar listesi

Türkiye'de yaşıyorum, Polonya'da iş kuracağım → Sp. z o.o. JDG oturum statüsü gerektirir; Sp. z o.o. uzaktan ve statüden bağımsız kurulur.
Polonya'da aile birleşimi ya da eş oturumum var → JDG ya da Sp. z o.o. JDG açık; sorumluluk ve ciroya göre karar verilir.
Polonya'da tam zamanlı öğrenciyim → JDG ya da Sp. z o.o. JDG açık; küçük ölçekte JDG genelde yeterli.
Çalışma amaçlı geçici oturumum var → Sp. z o.o. Bu statü JDG'ye kapı açmaz.
Kalıcı oturum ya da AB uzun süreli mukimim → JDG ya da Sp. z o.o. Her ikisi açık; tercih ölçek ve sorumluluğa göre.
Ortaklarla kuracağım, Avrupa'ya satacağım → Sp. z o.o. (2+ ortak). Sınırlı sorumluluk; tek ortaklı ZUS yükü yok.

İlgili yazılar: Polonya'da vergiler 2026: şirket, KDV, gelir · Şirket üzerinden oturum: Polonya'da koşullar · Polonya'da muhasebe: şirket ve JDG zorunlulukları

Sık sorulan

Polonya'da JDG kurmanın Türk vatandaşı için hiç yolu yok mu?

Var, ama statü üzerinden: aile birleşimi, Polonyalı eş, tam zamanlı öğrencilik, kalıcı oturum gibi. Bu statülerden biri yoksa JDG kapalıdır; ortaklık anlaşmasına dayanan bireysel hukuki argümanlar avukatla değerlendirilir, genel kural değişmez.

Sp. z o.o. kurunca oturum alır mıyım?

Kuruluş tek başına oturum vermez. Şirketi kuran ya da payı olan kişi "ticari faaliyet" oturumuna başvurur; bu izin şirketin önceki vergi yılı kazancına ya da istihdamına, yeni şirkette ise koşulları gelecekte sağlayacağını gösteren plana bakar. Kararı kurum verir.

Tek başıma mı kurmalıyım, ortakla mı?

Tek ortaklı Sp. z o.o.'da ortak kendi adına ZUS primi öder; ikinci bir gerçek ortak varsa bu yük yoktur. Ama ortaklık yalnızca ZUS için kurulmaz; pay oranı, karar mekanizması ve çıkış kuralları sözleşmede baştan yazılmalıdır. Bunu avukat partnerle netleştiririz.

Nasıl yürütüyoruz

İlk görüşmede önce statünüzü netleştiririz: hangi yapı size açık, hangisi kapalı. Sonra ölçek, sorumluluk, ortak yapısı ve oturum planına göre yapıyı birlikte seçer; kuruluş evraklarını, KRS ya da CEIDG kaydını, vergi kayıtlarını ve kuruluş sonrası takvimi tek Türkçe koordinasyonla yürütürüz. Noter, hukuki işlem ve vergi hesabı lisanslı partnerlerde; kararlar kurumlarda. Hazır paket fiyat yok: önce durumunuz, sonra yazılı teklif.

Kaynaklar

Son kontrol: 26 Eylül 2026. Bu yazı genel bilgi verir; kendi durumunuz için lisanslı partnerle değerlendirme gerekir.

Durumumu Anlatayım ya da Şirket Kur durağına bakın.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ve vergisel tavsiye değildir. Dayanak: 6 Mart 2018 tarihli yabancı girişimciler kanunu (art. 4), biznes.gov.pl resmi listesi, Yabancılar Kanunu art. 142, Ticaret Şirketleri Kanunu, Eylül 2026 itibarıyla. Vergi oranları ve prim tutarları yıla göre değişir; kendi durumunuz için son söz yeminli mali müşavir ve avukat partnerdedir.

Yazar

Savaş Dere · Kurucu, CEO

Yirmi yıla yakın yazılım ve e-ticaret geçmişi: web ve uygulama geliştirme, otomasyon, dijital ürünler. Senavia'da süreç tasarımını, teknoloji altyapısını ve entegrasyonları yürütüyor; Polonya'daki şirket kuruluşu ve yerleşim sürecini kendisi yaşamış bir kurucu.

Ekibi tanıyın

JDG mi Sp. z o.o. mu? Türk vatandaşı için Polonya'da hangisi mümkün